Na kilkanaście dni przed Świętami, ramię robotyczne TITAN zostało zaprogramowane specjalnie do narysowania kartki. W tym jednorazowym, artystycznym zadaniu, tematyka – gwiazdy i kosmos – symbolicznie łączy świąteczny akcent z docelowymi, kosmicznymi zadaniami TITAN-a. To pierwsza Gwiazd(k)a, do której zbliżyło się to innowacyjne urządzenie, ale raczej nie ostatnia.

Sedno innowacji: serwis orbitalny i „sprzątanie” kosmicznych śmieci

Ramię robotyczne TITAN to tzw. inżynieryjny manipulator robotyczny. Powstał w ramach projektu dla Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA). Dzięki kontraktowi wartemu 2,6 mln euro rozwinięto technologie robotyczne, niezbędne do serwisowania satelitów krążących na orbicie (obecnie „lata” ich kilkanaście tysięcy). Może też pomóc w sprowadzaniu na Ziemię satelitów, które zakończyły swój kosmiczny żywot (czyli w tzw. deorbitacji) oraz usuwaniu „śmieci kosmicznych”, które zagrażają innym obiektom.

Serwisowanie lub naprawa satelitów to superprecyzyjna praca. Dzięki swoim siedmiu przegubom (każdy może pracować autonomicznie) TITAN może przybrać odpowiednią pozycję, a z odległości 2 m (taki jest zasięg ramienia), przy pomocy wyspecjalizowanego chwytaka może „złapać” konkretny cel z dokładnością do 0,5 mm. Ta precyzja robi jeszcze większe wrażenie, gdy ma się świadomość, że na orbicie okołoziemskiej obiekty poruszają z prędkością ok. 28 tys. km/h.

Status projektu: na ostatniej prostej przed kosmiczną misją

TITAN jest efektem czterech lat pracy i ma szansę stać się pierwszym polskim ramieniem robotycznym wykorzystywanym w kosmosie. Obecnie jego prototyp osiągnął poziom gotowości technologicznej TRL 6 – ramię zostało przetestowane w symulowanym, ale realistycznym środowisku, odwzorowującym warunki, w jakich technologia będzie faktycznie używana.

Teraz przed TITAN-em kluczowe testy symulacyjne, mające sprawdzić jego wytrzymałość w ekstremalnych warunkach kosmicznych. Inżynierowie przyjrzą się jak jego elementy reagują na wstrząsy towarzyszące wynoszeniu na orbitę, przeprowadzą testy termiczne i termiczno-próżniowe, „narażą” TITAN-a na promieniowanie kosmiczne, sprawdzając reakcję poszczególnych elementów, zwłaszcza elektroniki.

Sukces w tych testach otworzy drogę do stworzenia tak zwanego modelu kwalifikacyjnego TITAN-a (QM). Dzięki tym wszystkim testom, już za około trzy lata TITAN może pracować na orbicie.

Szerszy potencjał komercyjny i przyszłe misje

Innowacja PIAP Space nie ogranicza się do serwisu satelitów. Ważnym aspektem jest możliwość wykorzystania ramienia w systemach dokowania, która zwiększa jego funkcjonalność i aplikacje w przyszłych projektach kosmicznych. Ramię TITAN może być dostosowywane do specyficznych potrzeb każdej misji, gdzie będą w użyciu systemy robotyczne, co ma kluczowe znaczenie dla efektywności i ekonomiczności przyszłych przedsięwzięć kosmicznych.

Na bazie technologii TITAN-a powstaje ramię MANUS, które ma szanse pracować na Księżycu w ramach misji ARGONAUT i służyć do przenoszenia ładunków na powierzchnię oraz wykonywania innych specjalistycznych prac, jak odkręcanie czy spawanie elementów.

PIAP Space dąży również do dostarczania wysoce zaawansowanych chwytaków, jak chwytak LARIS, który służy do chwytania i dokowania satelitów serwisowych z obiektami, które mają być naprawione, zdeorbitowane lub zatankowane. LARIS ma j szansę by znaleźć się na orbicie, szybciej od TITAN-a, bo aktualnie urządzenie nie ma w zasadzie komercyjnej konkurencji.

Kosmiczne projekty, kosmiczne życzenia

To, że inżynieryjny prototyp TITAN-a został specjalnie zaprogramowany do nietypowego zadania, jak malowanie świątecznej Gwiazdki, symbolicznie łączy zaawansowaną technologię z bożonarodzeniowym akcentem. To niezwykłe połączenie podkreśla innowacyjność projektu i potencjał komercyjny – łączy gwiazdy, kosmos z Gwiazdką.

Opracowanie ramienia TITAN to dowód na rosnącą siłę i potencjał komercyjny polskiego sektora kosmicznego, także w jednej z nisz sektora kosmicznego jakim jest robotyka orbitalna i planetarna. To inwestycja w przyszłość, która niebawem przyniesie wymierne korzyści, włączając nasz kraj w globalną gospodarkę serwisowania satelitów – kluczową dla utrzymania infrastruktury komunikacyjnej i bezpieczeństwa.